Uitdagen tot leren is uitdagen tot leven - Helen Parkhurst
 

Dalton


 

Het Dalton onderwijs kent vijf Kernwaarden:

* Verantwoordelijkheid (of: Vrijheid in gebondenheid)
* Zelfstandigheid
* Samenwerking
* Reflectie
* Effectiviteit

Natuurlijk worden aspecten van deze principes ook op andere basisscholen toegepast. Op onze school zijn het echter pijlers, waarop we ons onderwijs met de kinderen baseren. Het zijn geen techniekjes, maar vormen een pedagogische visie. Wij kennen dan ook specifieke leerlijnen (de zgn. ‘Dalton-doelen’) om de principes vanaf groep 1 t/m groep 8 te ontwikkelen en de beschreven doorgaande lijn te volgen. M.a.w. wij doen geen daltondingen, wij zijn dalton.

Verantwoordelijkheid
In de opgedragen taak vindt een kind vrijheid en verantwoordelijkheid. In overleg wordt bepaald hoe ver die vrijheid en verantwoordelijkheid kan gaan. De opdracht ligt vast. De vrije keuze ligt in:
• het tempo en volgorde waarin het kind wil werken;
• het alleen willen werken of samenwerken met anderen;
• de tijd die aan verschillende onderdelen wordt besteed.

Zelfstandigheid
Zelfstandigheid houdt zelfwerkzaamheid in. Zelf actief problemen oplossen, leert kinderen zelfstandig na te denken en beter iets te begrijpen. Deze werkvorm vraagt meer energie van een kind dan het passief repeteren.  Leren moet je zelf doen; je bent medeverantwoordelijk voor je eigen leerproces met de leerkracht als inspirerende coach.

Samenweken
In ons dagelijkse leven moeten we samenwerken met allerlei mensen. Wij vinden dat kinderen dit op school al mogen leren. In een Daltonschool krijgen de kinderen volop de gelegenheid met elkaar samen te werken. Kinderen leggen elkaar dingen uit, ze helpen elkaar door het stellen van vragen, door samen naar een oplossing van een vraagstuk te zoeken en vooral door elkaar te stimuleren en elkaar feedback te geven. Kinderen werken samen om van elkaar te leren.

Reflectie
Voor je begint, moet je een opdracht goed overdenken. Tijdens het werken, bekijk je hoe het verloopt en na afloop reflecteer en evalueer je het product en het proces. We leren de kinderen te reflecteren op hun doen en laten. Niet alleen om er een waarde aan te koppelen, maar vooral om te bedenken waarom iets goed gaat en waarom iets beter kan, wat je ervoor nodig hebt en wie je daarbij kan helpen. Dit bevordert het eigenaarschap en de betrokkenheid van de leerlingen en maakt ze mede-verantwoordelijk.

Effectiviteit
We leren kinderen plannen en op een efficiënte en verantwoorde wijze om te gaan met hun leertijd. Kinderen zijn actief bezig met de taak en maken efficiënt gebruik van de keuzemogelijkheden. Hierdoor behalen ze, met begeleiding van de leerkrachten, de leerdoelen die passen bij ieders eigen persoonlijke ontwikkeling.

Maatjes
Alle kinderen uit groep 1 en 2 hebben een maatje. Dit is een leerling uit de bovenbouw. De bedoeling is dat de oudere kinderen de jongere kinderen begeleiden bij bepaalde gelegenheden, maar ook tijdens de pauzes een eerste opvang zijn. ‘Maatje zijn’ heeft ook een sociale functie; het bevordert de relaties tussen kinderen uit verschillende groepen en het verantwoordelijk zijn voor elkaar. Daarnaast sluit het aan bij de natuurlijke situatie in een gezin, waar de mensen ook niet allemaal even oud zijn (uitgezonderd meerlingen). Leerlingen zijn niet alleen verantwoordelijk voor hun werk, ook voor elkaar.

Van Planbord naar Weektaak
In groep 1 en 2 leren de kinderen plannen m.b.v. een planbord, waarop ze kiezen wanneer ze de werkjes van die week willen maken. In groep 3 stappen de kinderen via dagritmekaarten over naar een taakbrief met een dagtaak. Vanaf groep 4 leren de kinderen met een weektaak te werken. Elke week krijgen de kinderen een nieuwe taakbrief waarop ze het werk van die week kunnen plannen.

Taakbrief
Op de taakbrief worden de lessen voor de komende week aangegeven. Niet alleen het hoofdstuk en de te maken opgaven, maar ook of er een gezamenlijk instructiemoment is, of een samenwerkopdracht. Daarnaast zijn er vakgebieden, zoals spelling, lezen, computeropdrachten en schrijven, die over de week moeten worden ‘uitgesmeerd’. De kinderen doen dit door te plannen met dagkleuren. Elke dag heeft een eigen kleur. Als een taak is afgerond, kleurt het kind dit op de taakbrief af met de dagkleur. De kinderen leren op deze manier niet alleen om goed te plannen; ze kunnen ook altijd verder met hun werk (ook als de leerkracht, vanwege instructie aan een ander groepje, niet beschikbaar is voor hulp). Kinderen leren op deze wijze zelfstandigheid en verantwoordelijkheid. De leerkracht krijgt ook via de taakbrief een goed beeld van de aanpak van de kinderen.

Borging
Dalton is een ‘way of life’. Samen blijven we actief en planmatig ons onderwijs verder ontwikkelen, waarbij we zeggen wat we doen en doen wat we zeggen. Eén en ander is beschreven in het Dalton-(beleids)plan van onze school.

Dalton-licentie
In januari 2017 is onze school bezocht door twee visiteurs van de Nederlandse Dalton Vereniging. Op basis van onze beleidsstukken, klassenbezoeken en gesprekken met kinderen, ouders en team heeft de NDV onze school de Dalton-licentie opnieuw voor de maximale termijn van vijf jaar verleend!